het verhaal van de x-liedjes

Voorwoord (2026)

Na 10 jaar is er nu de laatste update van de bundel. De laatste? Zeg nooit 'nooit', maar de liedjes van de bundel zijn nu bijna allemaal opgenomen en nu is er een laatste selectie van de liederen doorgevoerd. Het is genoeg.
Mijn droom van meer dan 25 jaar geleden komt uit: een bundel gepubliceerd, de liederen op het web gezet voorzien van video's en bladmuziek. Als mijn klein-kinderen later vragen: 'wat deed opa allemaal?' dan kan men hen de bundel laten zien en de liedjes laten horen.
In mij is dankbaarheid voor de mensen die in al deze jaren met mij zijn opgetrokken en mij hebben ondersteund in dit enorme project. Speciale dank gaat uit naar mijn mede-pioniers Jan Veerbeek en Els van Duivenbode, die mij jarenlang met raad en daad terzijde stonden en natuurlijk dank ann de vrijzinnige gemeenschap in Veenendaal.
In alles klinkt een lied. Voor mij klinkt in alles een x-liedje. Ik zing er elke dag wel een als ik blij ben of verdrietig of boos. Ik weet niet welke kracht mij gebracht heeft om dit project te beginnen en af te sluiten, maar ik voel altijd weer een grote dankbaarheid.

dank voor het licht
dank voor de vrijheid
dank voor de mensen om ons heen en voor hun lach
dank voor de zon
dank voor het leven
dank voor dit ene en bijzondere moment
dat ik mag weten dat jij er bent


Henk Harmsen

Voorwoord (2016)

Bladerend door de proefdruk van 101 x-liedjes, de nieuwe bundel van Henk Harmsen, tref ik enkele dierbare oude bekenden: teksten en melodieën die liefdevol zijn opgenomen in het collectieve geheugen van de Open Geloofsgemeenschap Veenendaal. De auteur was daar van 1999 tot 2012 de bevlogen voortrekker en inspirator.
Henk is van huis uit met hart en ziel troubadour: liedjeszanger. Net als zijn voorgangers in de middeleeuwen zingt hij minneliederen voor zijn geliefde. Dat zijn publiek die persoon meestal opvat als de Geliefde (met een hoofdletter), doet denken aan het Hooglied uit de bijbel. Henk accepteert het met een glimlach en zingt verder:

jij de zon en ik de maan
of jij de maan en ik het water
ik de nacht en jij de lamp
of ik de roos en jij de regen

ik geef mijn leven voor jou, jij voor mij
ik ben de naaste, de naaste ben jij
kom je bij mij? ben je zo moe?
laat me maar los, alles is goed!

op het woelewijde water
aan de overzijde van de zee
op de golven in de branding
zie ik jou terug

Naast oude bekenden zijn er ook veel nieuwe liederen. Sommige raakten mij meteen:

laat me niet alleen
zonder jou is deze last te zwaar
als ik aan de afgrond sta
en de donkere diepte roept me
wees jij dan mijn antwoord:
laat me niet alleen

hoe ik mij gedragen wist
hoe de wind om mijn oren suisde
en hoe ik dan
mijn vleugels spreidde
en niet viel
zo hoog
en hoe ik verder vloog

mijn lief is als een rivier:
zij stroomt, zij blijft nimmer staan;
ik volg haar, waar zij ook is zal ik zijn

als je valt til ik je op
als je huilt droog ik je tranen:
je schaduw aan je zij!

in ieder slaapt een lied
in jou, in mij, in alles
wij hunkeren om te zingen
op de juiste tijd

Ik hoop en verwacht dat veel van de teksten uit deze bundel hun weg zullen vinden naar de harten van mensen. Dat ze gelezen en herlezen worden. En beluisterd .
En bovenal: gezongen! Want dan komen liedjes pas echt tot hun recht..

Jan Veerbeek



Voorwoord (2007)

Naarmate ik de x-liedjes vaker hoor en meezing, ontstaat er gaandeweg een antwoord op het onbekende. Op onverwachte momenten komen flarden van teksten terug en al neuriënd ervaar ik dat het een het ander gaat insluiten. Het bekende en het onbekende raken elkaar. Ik word er lichter van. Daar ligt de kracht van wat Henk Harmsen doet met woord en muziek. Hij herkent en spreekt uit hoe in het dagelijks bestaan de tegenstellingen op elkaar zijn betrokken: niet zien en zien, donker en licht, de nacht en de morgen, dood en opstanding. Er ontstaat dan de wonderlijke ervaring dat jij het licht niet maakt, maar dat het in je gaat dagen. In die zin zijn de x-liedjes lichte muziek.

Tjeu van Knippenberg